Mostrando entradas con la etiqueta solatz. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta solatz. Mostrar todas las entradas

sábado, 24 de octubre de 2026

Guiraut de Salinhac. Per solatz e per deport me conort

Guiraut de Salinhac.

Giraud, Giraut, Guiraut, Salignac, Salinhac

Per solatz e per deport
e m don alegransa;
e ja non feira descort
s'eu acort
e bon' acordansa
trobes ab leis qu'am plus fort;
qu'autre tort, -
vos dic ses duptansa, -
no l'ai mas l'amor que l port,
peitz de mort
me vol per semblansa.
Mas de lauzengiers mi lau,
quar fan cuidar qu'eu am alhor,
e pois demando m que fau
ni on ai pauzada m'amor.
Et eu, quar son mal e brau,
tem los tant que dirai la lor:
la genser es qu'om mentau
e la melher de sa ricor,
Francha, de bella paria,
gen parlan, de bel solatz,
la trobaretz cascun dia,
e tot quan fai ni ditz platz;
sens e pretz e cortezia,
gaiez' e fina beutatz
estan ab leis noit e dia,
sitot enoia ls malvatz.
D'al re no consire,
mas s'amor dezire
que'm des;
sei dous plazen rire
m'an donat martire
engres;
on qu'eu m'an ni m vire,
el cor la remire
ades,
e pens e consire
e no l'aus ges dire:
m'ames;
Que l sobramors qu'eu l'ai m'en te
e paors que l'enog desse;
mas en loc de clamar merce
l'ai fin' amor e bona fe.
Qu'en tant quan mars ni terra te,
non a tan fin aman cum me.
La valens reina mante
domnei, fina beutat, ab se,
part totas las dompnas qu'om ve;
e non ai sobredig de re.
De Monferriol no dic re,
mas valor e fin pretz mante.

jueves, 22 de octubre de 2026

Alphonse II, Roi d'Aragon. Per mantas guizas m'es datz

Alphonse II, Roi d'Aragon.

(N. E. Una más de las versiones de este poema en mis blogs)

Alfonse II, Roi d' Aragon. Alfonso II, Rey de Aragón

Per mantas guizas m'es datz
jois e deportz e solatz;
que per vergiers e per pratz
e per foillas e per flors,
e pel temps qu'es refrescatz
aug alegrar chantadors:
mas al meu chan neus ni glatz
no m notz ni m'aiuda estatz
ni res for Deus et amors.
E pero ges no m desplatz
lo bels temps ni la clartatz
ni l dous chans qu'aug pels plaissatz
dels auzels ni la verdors;
qu'aissi m sui al joi lassatz
ab una de las meillors:
en leis es sens e beutatz,
per qu'eu li don tot quan fatz,
e jois e pretz et honors.
En trop ricas voluntatz
s'es mos cors ab joi mesclatz;
mas no sai si s'es foudatz
o ardimens o paors
o grans sens amezuratz
o si s'es astre d'amors,
qu'anc de l'ora qu'eu fui natz
mais no'm destreis amistatz
ni m senti mals ni dolors.
Tant mi destreing sa bontatz,
sa proez' e sa beutatz,
qu'eu n'am mais sofrir en patz
penas e dans e dolors,
que d'autra jauzens amatz
grans bes faitz e grans socors.
Sos homs plevitz e juratz
serai ades, s'a leis platz,
davan totz autres seignors.
Quan mi membra dels comjatz
que pris de leis totz forsatz,
alegres sui et iratz;
qu'ab sospirs mesclatz de plors
me dis: "Bels amics, tornatz
per merce vas me de cors."
Per qu'eu tornarai viatz
vas leis, quar autr' embaissatz
no m'es deleits ni sabors.

Alfonso II, Aragón, Petronila, Ramón Berenguer IV

martes, 20 de octubre de 2026

Peire de Maensac. Estat aurai de cantar

Peire de Maensac.

Peire de Maensac. Estat aurai de cantar

7225.

Peire de Maensac si fo d'Alverne, de la terra del Dalfin, paupres cavaliers. Et ac un fraire que ac nom Austors de Maensac: et amdui foron trobadors. E foron amdui en concordi que l'uns d'els agues la castel, e l'autre lo trobar. Lo castel ac Austors, e'l trobar ac Peire; e trobava de la moller d'en Bernat do Tierci. Tant cantet d'ela, e tant la onret e la servi, que la domna se laisset furar ad el; e mena la en un castel del dalfin d'Alverne. El marit la demandet molt con la glesia, e con gran guerra qu'en fetz; el dalfins lo mantenc si que mais nolle la rendet. Fort fo adregz hom e de bel solatz; e fez avinens cansos de sons e de motz, e bonas coblas de solatz.

7225-6.

Estat aurai de cantar
Per sofraicha de razo,
Qu'anc no mi pogu'incontrar
En faire bona canso.
Mas, ar ai cor que m n'assai
De far bos motz e son gai;
Quar ben estai
Si sab ab pauc ben dire
Gen razonar leis cui es obezire.

D'aitan la posc razonar
Leis qu'a lo meu cor e'l so,
Qu'om gensor non pot trobar
En semblan ni en faisso;
Ni negun' ab lieis no s fai,
Ni non a dreg tan gran jai,
Ni no s'escai,
De solatz ni de rire:
De totz bos aibs sab la melhor eslire.

Quant eu remir son cors car
E sai que no s taing que m do
S'amor, mi ni al mieu par,
Tant es d'aut loc e de bo,
Ni mais autra tant no m plai,
Aquest volers mi decai:
Quar eu non ai
Tan d'ardit qu'eu l'aus dire 
Com de bon cor l'am ni quan la dezire.

Si com cel qu'es leus al far,
Quant a de mort sospeisso,
E s cove romius anar
Lai on vol far orazo,
Mi covenc per tostemps mai
A tot mon amic cui plai,
S'ieu ja ren n'ai
De lieis qu'ieu tan dezire,
Sol que d'un pauc m'aleuges mo sufrire.

Pros domn' ab un dous esguar,
Que m feron vostr' olh lairo,
Mi venguest mon cor emblar;
Et anc nous fis mespreizo.
E pos mon cor tenetz lai
No cug l'auciatz oimai;
Pero be sai
Que si'l voletz aucire
No pot morir ab tan honrat martire.

Senher n Ermita, no m plai
Quar enpres ab na esmai;
E peza m mai
Quar ieu no soi jauzire
Delleis, que m fai soven plorar e rire.

domingo, 18 de octubre de 2026

Gui de Cavaillon. Senheiras e cavals armatz

Gui de Cavaillon.

Gui de Cavaillon. Senheiras e cavals armatz



Florissait en 1210. Hist. génér. de Provence, T. II, p. 407.


Guis de Cavaillon fo un gentils bars de Proensa, seingner de Cavaillon, larcs hom e cortes, et avinens cavalliers, e mout amat de domnas e per totas gens; e bons cavaliers d'armas e bons gerrers. E fetz bonas tensons e bonas coblas d'amor e de solatz. E si se crezet q'el fos drutz de la comtessa Garsenda, moiller que fo del comte de Proensa, qe fo fraire del rei d'Aragon.

M.

Ab vassals valens e prezatz 
Auran oimais loc e sazon; 
E mand al don de corteson,
Si tot s'es ab Frances juratz, 
Que non cuja estar en patz 
Contra'l cossolat d'Avignon.

E ja non volh esser celatz
Que'l dans d'aquel del Bauz mi platz; 
Et ai en be dreit e razon,
Qu'il me fonderon Robion
Et ancar no m'en sui vengatz: 
Mas domentres qu'eu tenc los datz 
Lor en cug rendre guizardon.

Nostre mieg-prince s'es clamatz
Reis de Viena coronatz, 
So sabon be tut siei baron. 
Ar li vai dire, Bernardon,
Que non iesca de sos regnatz 
Si fort be non era guiatz, 
Que trop soven cai en preison.

Coms, si voletz esser presatz,
Sias adreg et enseingnatz, 
Larcs e de bella mession: 
Qu'enaissius tenra hom per bon, (Qu'enaissi us)
Si als estrains et als privatz 
Donatz, e'ls enemics baissatz;
E qu'ametz mais dir oc que non.

7226.

Senher Coms, saber volria
Qual tenriatz per melhor,
Si l'apostolius rendia (l'apostoli us)
Vostra terra per amor,
O se per cavalairia
La conqueretz ab honor
Sufertan freit e calor:
Qu'ieu sai be lo qual volria,
S'era homs de gran valor,
Que'l maltrach torn en legor.

Lo Coms de Toloza li respondet:

Per dieu, Gui, mais amaria
Conquerre pretz e valor,
Que null'autra manentia
Que m tornes à desonor.
Non o dic contra clerzia
Ni m'en esdic per paor,
Qu'ieu no volh castel ni tor
S'ieu eis no la m conqueria:
E miei onrat valedor
Sapchan que'l gazanh es lor.

// Guionet //

viernes, 16 de octubre de 2026

Folquet de Lunel. Per amor e per solatz,

Folquet de Lunel.

Folquet de Lunel

2701, 7226.

Per amor e per solatz,
E per fin joi mantener,
E per far à leis plazer
Si posc de cui soi donatz,
Equar soi de tal maneira,
Que noich ni jorn la fin'amor no m gic
Qu'ieu port à leis, que d'amar m'afortic.

E si tot s'es brugs levatz
Que ditz qu'er no pot valer
Canso qu'om fassa, ges per
Aquo fis enamoratz,
Pos es ben en la carreira
D'amor, no tanh que sofeira
De far canso, si sab; si tot l'antic
Doctor feiron cants qu'om mais lor grazic.

Mas ja per otracujatz
Reprendedors retener,
No volrai mon car saber
Que no sia prezentatz,
Quan levaran en cadeira;
Per fina valor enteira,
Lo pros comte de Rodes na Enric,
Per cui anc hom lui lauzan no mentic.

Mas er es us temps qu'assatz
Trob' om qui ditz mal-saber,
Et enois e non-dever,
A quascus de so que l platz.
E qui canso vertadeira
Fai de razo drechureira
No l'es grazit tan com son crit mendic:
Don jois e cants e pretz prendon destric.

E non deu esser blasmatz
Qui lauza so don ditz ver,
Ans li'n deu hom grat saber
Quan lauza so qu'es vertatz.
Mas qui lauzor ufaneira
Fai de razo messongeira
Be l'en deu hom blasmar e far enic,
No per midons lauzar, qu'anc no fallic.

Si de la Vilassa neira
Sembla, s laissa nostre coms tutz em ric;
E de maldir de ma genser se gic.

Na Biatritz a maneira
De Lunel tan plazenteira,
Que tug aquill son siei coral amic
Que la vezon, tan gen dieus la complic.

Folquet de Romans. Quan cug cantar ieu plang e plor

Folquet de Romans.

Folquet de Romans si fo de Vianes, d'un borc que a nom Romans.



3204.

Folquet de R. si fo de Vianes, d'un borc que a nom Romans. Bons joglars fo e prezentiers en cort; e de gran solatz; e fo ben honratz entre la bona gen. E fetz serventes joglaresc de lauzar los pros et de blasmar los malvatz. E fetz molt bonas coblas.

2701, 7226, C.

D'aisso que vei esdevenir;
Qu'à per pauc no mor de dolor,
Quant é mon cor pens e cossir
La perd' el grand damnatge
Qu'a pretz, cortezi' e solatz:
Que si de cantar vos mesclatz
Nius donatz alegratge, (ni us)
Totz diran vos etz fols auratz
Si de tot joi no vos laissatz.

Tornatz es en pauc de valor
Lo segle, qui ver en vol dir;
E'l clergue son ja li pejor, 
Que degran los bes mantener;
Et an aital usatge,
Que mais amon guerra que patz,
Tan lor plai malez' e peccatz:
Per qu'él primier passatge
M'en volria esser passatz;
Que'l mai de quan vei mi desplatz.

E son ves els mezeis trachor
Li rics malvatz, per qu'els n'azir; 
Qu'els an olhs e non an lugor,
Ni'n re no sabon avenir
Que sia d'agradatge;
Qu'aissi ls eissorba cobeitaz,
Engans, feuni' e malvestatz,
Que perdut an paratge:
E per aisso pert sas clardatz
Pretz e valor e lialtatz.

Be volgra fossem d'un senhor
Ab tan de poder e d'albir,
Qu'als avols tolgues la ricor
E no ls laisses terra tenir;
E dones l'eretatge
A tals que fos pros e prezatz,
Qu'aissi fo'l segles comensatz,
E noi guardes linhatge;
E mudes hom lo rics malvatz,
Si com fan Lombart poestatz.

E prec al bon emperador,
Que s'es crozatz per dieu servir, 
Que mov'ab fors' et ab vigor 
Ves la terr' on dieus volc morir,
E mes son cors en gatge
Per nos, e fon en crotz levatz
E per nos batutz e nafratz.
Don fam gran vilanatge,
Quar per nos son tan sufertatz

Tut deuriam aver paor,
Quar meils no li sabem grazir
So qu'el sofri per nostr'amor;
Qu'el receup mort per mort aucir
Quan volc nostr' omenatge.
Per que fo de bon' ora natz
Totz hom qui l servira crosatz
Ni fara'l sieu viatge;
Qu'anc pos qu'el fo deseretatz
Non ac honor cristiandatz.

Emperaire, si beus pessatz
Com fai dieus vostras voluntatz,
Mout l'auretz bon coratge;
Qu'el vol, et es ver so sapchatz,
Que vos cobretz as eritatz.  (as : las)

Blancatz (Blacatz, Blacas). En Raïmbautz, ses saben


Blacas. Blacatz

Florissait en 1195. Mort vers 1225. Hist. génér. de Provence. T. II, p. 396.

7225.

En Blancatz si fo de Proensa, gentil bars et autz e rics. E plac li dons e domneis, e guerra e messios, e cort et mazans e bruda, e chanz e solatz, e tuich aquels faich per qu'om bons a pretz e valor. Et anc no fo hom à qui tant plagues prendre com à lui donar. El fo aquel que mantenc lo desmantengutz e anparet los desanparatz. Et on plus venc de temps, plus crec de larguessa, de cortezia e de valor, d'armas e de terra e de renda e d'onor, e plus l'ameren li amic, e li enemic lo tensen plus: e crec sos sens e sos sabers, e sa gaillardia e sa drudaria.

7225, 7698, M.

En Raïmbautz, ses saben
Vos fara pros domn'amor
Complid', o per vostr' onor
Fara cuidar à la gen,
Ses plus, qu'il es vostra druda.
E s'ar no sabes cauzir
Lo meils, segon qu'auzetz dir,
Vostra razos er vencuda.

Blacas, d'aquest partimen
Sai leu triar lo melhor:
A lei de fin amador
Mais volh aver cauzimen,
Tot soavet e ses bruda, 
De madomna cui dezir, 
Que fol creire ses jauzir: 
Que long'amors es refuda.

Raïmbautz, li conoissen
Vos o tenran à folor,
Et à sen li sordejor;
Quar per jauzir solamen
Laissatz honor mantenguda.
D'aitan nous podez esdir,
Que pretz no s fassa grazir
Sobr' autres faitz à saubuda.

Blacas, tan m'es avinen
Quant ab midons cui ador
Posc jazer sotz cobertor,
Ren als no m'es tan plazen 
Co quan la posc tenir nuda.
Doncs com par qu'ab fals mentir 
Poscatz ma razon delir?
Mil tans val saber que cuda.

En Raïmbautz, qui soven
Deroca son joinedor,
Que l val si non a lauzor
Ni non pot aver guiren?
No pretz honor esconduda,
Ni carboncle ses luzir,
Ni colp, qui no'l pot auzir,
Ni olh sec, ni lengua muda.

Blacas, beus dic veramen (be us)
Que am trop mais frug que flor;
E mais ric don de senhor
Que si m pagava del ven.
Ja ab promessa perduda
Lonc temps no m pot retenir
Cilh per cui plang e sospir,
S'ab gaug entier no m'ajuda.

miércoles, 14 de octubre de 2026

N Uc Brunet ou Brunenc. Cuendas razos e novelas plazens

N Uc Brunet ou Brunenc.

N Uc Brunet ou Brunenc. Cuendas razos e novelas plazens



2701, 7225, 7614, 7698.

Uc Brunet si fo de ciutat de Rodes, qu'es de la seignoria del Comte de Tolosa, e fo clergues; e apres be letras e saup ben trobar. Subtils era mot e de gran sen natural; e fes se joglars e fes motas de bonas cansos, mas non fetz sons. Et anet ab lo rei'n Anfos d'Arago, et ab lo comte de Tolosa, e ab lo comte de Rodes lo sieu seignor, et ab en Bernart d'Anduza, et ab lo Dalfi d'Alvernhe. Et entendet en una borzeza d'Orlhac, que avia nom madona Galiana; mas ela non lo volc amar ni retener, ni far negun plazer endreg d'amor: e tan qu'ela avia fag son drut del comte de Rodes, e donet comiat à 'n Uc Brunenc. Et adonc n Uc, per la dolor que el n'ac, mes se en l'ordre de Cartosa; et aqui el morí.

2701, 3794, 7225-6, C, M.

Cuendas razos e novelas plazens
Contem hoi mais et aiam bel solatz;
E partam nos d'enois e de foldatz,
Et aprendam cortezias e sens:
Quar la foldatz ten dan mantas sazos,
E sen cortes es gaug onratz e bos.

Ab los joios deu hom esser jauzens,
E gen parlar ab los enrazonatz;
Quar aitan so de bos motz, si'ls cercatz,
Com de vilas e de desavinens:
E gen parlars ab avinens respos
Adutz amics e no creis messios.

Mas d'una res soi en greu pessamens;
Don viura joi si cantar l'es emblatz?
Ni co sera cors ben amans triatz,
Si ja non es ni jogans ni rizens?
Per cest o dic embroncatz cossiros?
Que à las vetz se fenhon Salamos.

E qui cujatz queus sia defendens,
Si avols es, qu'om nous apel malvatz?
Que temps avetz e poder vos es datz
E noi vezetz mentre'l lum es ardens.
Gardatz vos i que'l temps es tenebros
E noi veiretz quan lo lum er rescos.

Quar un perilh cor sobre totas gens,
Mortz, que desfai los comtes e'ls prelatz; 
Per que val mais si fatz que si pensatz,
Qu'en pauc de temps i ven alongamens:
Pero lo fatz es avinens e bos
Que no s'i paus malvada ocaizos.

Bertrans de Lamanon. Us cavaliers si jazia

Bertrans de Lamanon.
Florissait en 1235. Histoire général de Provence. T. III, p. 438.

Bertrans de Lamanon. Us cavaliers si jazia


Bertrans de Lamanon si fo de Proensa, fills d'en Pons de Brugeiras. Cortes cavalliers fo e gens parlans; e fetz bonas coblas de solatz e sirventes.
 
7226.

Us cavaliers si jazia
Soven baizan li dizia:
Doussa res, ieu que farai,
Que'l jorn ven e la noich vai?
Ꭺi!
Qu'ieu aug que li gaita cria:
Via sus, qu'ieu vei lo jorn
Venir apres l'alba.

Doussa res, s'esser podia
Que jamais alba ni dia
No fos, gran merces seria,
Al mens al loc on estai
Fis amics ab so que l plai.
Ai! etc.

Doussa res, que qu'om vos dia,
No cre que tals dolors sia
Com qui part amic d'amia,
Qu'ieu per me mezeis o sai.
Ailas! quan pauca noich fai!
Ai! etc.

Doussa res ieu tenc ma via;
Vostres soi on quez ieu sia.
Per dieu no m'oblidetz mia,
Que'l cor del cors reman sai,
Ni de vos mais no m partrai.
Ai! etc.

Doussa res, s'ieu nous vezia
Breumens, crezatz que morria,
Que'l gran dezirs m'auciria;
Per qu'ieu tost retornarai,
Que ses vos vida non ai.
Ai!
Qu'ieu aug que li gaita cria:
Via sus, qu'ieu vei lo jorn
Venir apres l'alba.

martes, 6 de octubre de 2026

32. Gaucelm Faidit. Anc nom parti de solatz ni de chan


Secondo la lezione di E con le varianti di M.

Gaucelm Faidit.

Anc nom parti de solatz ni de chan 
per desconort ni per mal quem vengues, 
c'ab bel semblan ai tengut mon cor pres 
c'anc non poc hom saber ma malanansa; 
donx s' ieu agues en mon cor alegransa, 
be saubra far gaug a la bona gen, 
pos tan gen sai cubrir mon pensamen. 
E pos tan gen sai cubrir mon afan, 
ja nos n'esfors lauzengers malapres
quem tengon dan ni conoscon los bes 
qu'ieu ai d'amor ni la gran benanansa; 
e s'ab midons puesc trobar acordansa, 
tan ai estat de vezer son cors gen, 
fara merce c'autre ioi non aten.
E vos, amors, que m'aves promes tan 
vostre secors, eraus en sovengues, 
anatz a leis et an ab vos merces,
et ieu irai lai en vostra fizansa; 
e s'elam fai amistat ni m'enansa, 
vos e merces n'auratz grat solamen 
apres midons qu'a en vos mandamen.
A vostre secors non aten ni deman 
mas sol de lieis s'ieu aver la pogues, 
quar anc no vi dona tan bem plagues 
et ai estat en Ongri' ez en Fransa, 
e sim dones damaizela Costansa, 
totz mos volers non paceral talen 
qu'ieu ai de liei cui am tan finamen.
Car meils me vai que a Pestre Joan, 
quar mi membra de leis qui m'a conques, 
c'ab pretz onrat et ab bels digz cortes 
mi dona joi em promet benanansa 
per tal que fos en pretz et en onransa, 
c'apres lo joi me vengues l'onramen, 
tug poiraun dir: veus l'amador jauzen.
Chanso, vai t'en dreit per Monelian 
a Monferran e dim al pros marques 
qu'en breu veirai lui el comte de Bles, 
quar totz los faitz son de bela semblansa; 
e diguas lim leialmen ses duptansa
que mos conortz mi rete sai tan gen, 
perqu'ieu estauc que nols vei plus soven.

(N. E. Lo mismo que antes. Omito los números o variantes.)

non p. qem venges q' anc doncs - ages a mon saupra cobrir cobrir
lauzengiers qem tenga d. n. conosca q' ieu puesch qautre socors - araus en sovenges anas - e an am fiansa e s'ellam merses qa Autre socors leis - poges qar - donna - plages e - Ongria qar s. d. damisa e C. tot - passeral - q - leis Qar mieills - qe a Preste Joan qan mi menbra - qe m' conqes q' ab p. honrat - bells ditz me qe - e en q'apres - venges tut poiran Chanzos en Monferrat - pro q' en qar tut lor fach - bella qe - reten perq' - q' ieu.

Gaucelm Faidit. Anc nom parti de solatz ni de chan

Gaucelm Faidit. Anc nom parti de solatz ni de chan 2


jueves, 19 de octubre de 2023

XII, Ar faray, sitot no m platz

XII.


Ar faray, sitot no m platz

Chantar verses ni chansos,

Sirventes en son joyos,

E sai qu' en seray blasmatz;

Mas del senhor suy servire

Que per nos suferc martir

Et en crotz deynhet morir,

Per qu' ieu no m tem de ver dire.


Quar vey qu' el temps s' es camjatz

E 'ls auzelletz de lurs sos;

E paratges que chai jos

E vilas coutz son prezatz,

Clercx e Frances cuy azire,

Qu' ieu per ver vey dregz delir

E merces e pretz veuzir;

Dieus m' en do so qu' ieu 'n dezire.


Tant es grans lur cobeytatz

Que dreytura n' es al jos,

Et enjans e tracios

Es dreitz per elhs apellatz,

Don pretz, dos, solatz e rire

Franh, e vezem car tenir

Los malvatz que ges servir

Non podon dieu ni ver dire.


Per qu' ieu suy al cor iratz,

Quar aissi s pert ad estros

Per sofracha d' omes bos

Aquest segle ves totz latz,

Qu' ieu vey qu' hom met en azire

Drechura per fals mentir,

E 'l tort ans qu' el drech escrir

E 'l mals enans qu' el bes dire.


Joglars, ben son desamatz

La flor dels valens baros

Cuy cortz, dompneyars e dos

Plazion joys e solatz;

Qu' er, si re als voletz dire,

Vos pessaran descarnir,

Quar ja no 'ls pot abellir,

Qu' aver aver lur tolh rire.


Lo valens coms, sens fench dire,

Mante pretz e s fa grazir

D' Astarac, e 'l platz servir

E donar e joy e rire.


Guillaume Anelier de Toulouse.

sábado, 7 de octubre de 2023

Pistoleta.

Pistoleta.


I.

Sens e sabers, auzirs e fin' amors
Mi fan amar leialmen ses falsura
Mi dons, on ai mes de bon cor ma cura:
Cum posca far e dir qu' ilh sia honors!
Car sens la m mostra per la plus valen
Domna del mon; vezers, ab cor plus gen;
Auzirs, mi fai auzir son pretz prezat;
Amors, m' a 'l cor plen et enamorat.


Tot quan eu dic entr' els fins amadors
Posc ben proar qu' es vertatz e mezura,
Car sos bels cors on bes non fai
fraichura,
E siei bel oill, e sa fresca colors,
E tuit bon aip m' en son d' aisso guiren:
Et ai proat per pretz e per joven
Que 'l meiller es, et ab mais de beutat
D' autra domna, et es a dreit jujat.


Per qu' eu, quan venc vas vos, en vau de cors

Tost e viatz, e non fatz de mezura;
E quan m' en part, vau meins que d' ambladura,

Pensan de vos qual es vostra valors;
Pois regart me lai on vos es soven,
E dic vos mais en ver per sagramen
Que, quant ab vos ai tot un jorn estat,
Lo premiers motz m' es pres del comiat.
Bona domna, meiller de las meillors,
E la genser, qual sera m' aventura,
Pois de tos bes mos cors ses vos endura!
Que res ses vos no m' es gaugs ni sabors,
Pois fui vostres aissi tot leialmen:
Que mais mi platz far vostre mandamen
Qu' autra fezes del tot ma voluntat;
Aissi m' avetz conquist e gazaignat.

Domna, mei oill que us vezon tan soven
Mostran al cor la beutat e 'l joven,
E 'l cor fai dir a la
lenga de grat
So que mei oill el cor fan acordat.

II.

Manta gent fas meravelhar
De mi, quar no chant pus soven;
Pero quascus sap son afar,
Et ieu sai lo mieu eissamen.
Qui jais non es, com chantara!
E si chanta, qui l' auzira!
Car perdutz es joys ni solatz:
Qu' el plus jauzens mi par iratz,
El plus ricx escas e marritz,
Per que mos chans s' es adormitz.

Pauc se fai rire ab plorar,
Ni paubres d' aver ab manen,
E nueitz escura ab jorn clar,
E qui ren no val ab valen,
E pauc cavalier ab vila,
Ni us malautz ab autre sa,
Et erguelh ab humilitat,
E largueza ab escassedat,
E cortes entr' els descauzitz,
Plus qu' austors mudatz ab soritz.

Tals tolh que deuria donar,
E tals cuia dir ver que men;
Tals cuia autrui enganar
Que si mezeis lassa e repren;
E tals se fia en lendema,
Que ges no sap si 'l se veira;
E tals es savis apellatz
Que fai e ditz de grans foldatz
;
E tals es apellatz petitz
Qu' es, quan s' eschai, pros et arditz.

No vuelh en cort ses joi estar,
Ni ab baron desconoissen;
Ni no m' azaut de trop guabar,
Ni de
companha d' avol gen;
Mas
lo coms de Savoya m' a
Per amic, e tos temps m' aura,
Car el es pros e gent onratz,
Et mante proez' e solatz,
Et es de tos bos aips complitz:
Ben aya huey aital razitz.

De tal suy homs que non a par
De beutat ni d' ensenhamen;
Mas no m' en puesc gaire lauzar,
Ans en planc e 'n sospir soven:
E domna, si merce non a
Del sieu, diga m de cui l' aura!
Qu' amada l' aurai dezamatz
Tan qu' autre s' en for' enuiatz;
Et ieu, on pieitz mi falh e m ditz
De mal, en sui plus afortitz.

Domna, estortz for' e gueritz,
Si 'l ben que us vuelh mi fos grazitz.

//

Pistoleta, juglar de Arnaut de Mareuil

https://www.vallenajerilla.com/berceo/riquer/trovadorysumundo.htm

"El juglar, como los heraldos y los reyes de armas, a veces llevaba un nombre alusivo a sus menesteres o a aquel de quien dependía. El trovador Pistoleta, que fue juglar, se llamaba así porque como tal actuaba de mensajero («epistolita»), caso similar, sin duda, al de Peire Bremon Ricas Novas («buenas noticias»), y el de Guerau de Cabrera era llamado Cabra porque en las armas del linaje de aquel gran señor figuraba una cabra. (Capraria)
Guiraudó lo Ros, Perdigon y Aimeric de Belenoi («hermoso aburrimiento», mote malintencionado) fueron trovadores que conservaron sus nombres juglarescos. Los llamados Peire de la Mula, Rofian (hay un bufón con este apellido), Reculaire, Pelardit («hirsuto»), Tostemps, etcétera, revelan claramente su condición de juglares."

https://core.ac.uk/download/pdf/71528847.pdf

https://dialnet.unirioja.es/descarga/articulo/4932897.pdf

https://anaforas.fic.edu.uy/jspui/bitstream/123456789/39981/1/JuglaresyTrovadores_JoseManuelHerreroMassari.pdf

https://es.scribd.com/document/208473600/Los-Trovadores

https://academia-lab.com/enciclopedia/trovador/

https://tr-ex.me/traduccion/espa%C3%B1ol-ingl%C3%A9s/juglares+y+trovadores