Mostrando entradas con la etiqueta onratz. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta onratz. Mostrar todas las entradas

viernes, 16 de octubre de 2026

Aimerics de Sarlat. Fis e leials e senes totz engans,

Aimerics de Sarlat.

N Aimerics de Sarlat si fo de Peiregors, d'un ric borc que a nom Sarlat.

7225.

N Aimerics de Sarlat si fo de Peiregors, d'un ric borc que a nom Sarlat. 
E fo fort subtils de dire e d'entendre, e venc trobaire; mas no fe mas una canson.

2701, 3794, 7225, 7614, 7698, C.

Fis e leials e senes totz engans,
Aissi com cel qu'a tot conques amors
Aurai en patz sufertas mas dolors,
Que no m'anei plangen ni rancuran;
Ans ai amat longamen desamatz
Vostre gen cors, domna cui me soi datz:
E pos merces ab vos re no m valria.
Partirai m'en. Ieu? no, que non poiria.

Ans atendrai sufren e mercejan
Tro que de vos aia qualque secors,
Qu'à tot lo mens m'er l'atendres honors,
Bona domna, si tot trai greus afan;
Quar trop val mais rics esperars onratz
Q'un avol dos don hom no fos pagatz:
Per queus serai amics ses felonia
Tro queus apel senes mentir amia.

Bona domna foldat fas per semblan,
Quar en cantan retrai vostras lauzors
E la beutat don sobratz las gensors.
Ops me fora queus anes oblidan;
Qu'orgolh von creis eus merm' umilitatz
On plus vos vau membran vostras beutatz,
Ni la ricor qu'es aut sobre la mia: 
Dir n'ai donc mal? Non ieu, que mentiria.

Mil vetz m'aurai acordat en pessan
Cossius pregues, pois rete m'en paors;
Quar oblidar me fai vostras lauzors,
Si com hom fai dins del Tertre camian
Que s'oblida so don es plus membratz, 
Qu'ieu quan vos vei soi del tot oblidatz:
Mas per so m plai quar falhimens seria
S'ieu per deman lo bon solatz perdia.

Domna be sai qu'à vostra valor gran
M'aonda cor e sofranh nie ricors;
E si del plus podetz faire clamors,
Vos et amors volh siatz à mon dan.
E si per so, domna, m'ocaizonatz
Quar no soi rics, sera tortz e peccatz:
Que tan no val neguna manentia
Endreg d'amor com fis cor ses bauzia.

Pros comtessa, lo nom de Sobeiratz
Es lonh auzit e per tot eissaussatz: 
Per qu'ieu no m part de vostra senhoria,
Ni no farai aitan com vius estia.

Peire d'Alvernhe. Peire d'Alvernhe a tal votz

Peire d'Alvernhe.

Peire d'Alvernhe a tal votz Que canta de sobr' e de sotz,


7225, 7614, 7698.

Peire d'Alvernhe si fo del evesquat de Clermon. Savis hom fo e ben letrat, et fo fils d'un borges. Bels e avinens fo de la persona; e trobet ben e cantet ben. E fo lo premiers bon trobaire fo él mon, et aquel que fes li meillors sons de vers que anc fosson faichs él vers que dis:
Canson no fetz, que non era adonc negus cantars apellatz cansos, mas vers: mas pueis en Guirautz de Borneill fetz la primiera canson que anc fos faita. Mout fo onratz e grasitz per tots los valens barons e per totas las valens dompnas. Et era tengutz per lo meillor trobador del mon, tro que venc Guirautz de Borneill. Mout se lauzava en sos cantars e blasmava los autres trobadors, si qu'el dis en una copla d'un sirventes qu'il fes:

Peire d'Alvernhe a tal votz
Que canta de sobr' e de sotz,
E siei sons son dous e plazen:
E pois es maïstre de totz,
Ab q'un pauc esclarzis sos mots,

Longamen estet e visquet al mon con la bona gen, segon que m dis
lo Dalfins d'Alvernhe, en cui temps el nasquet; e pois donet se en orde et aqui mori.

2701, 7225-6, 7614, 7698, C.

De jost' als breus jorns e'ls loncs sers,
Quan la blanc' aura brunezis,
Volh que branq' e brolh mos sabers
D'un nou joi que m frug e m floris;
Pos dels verts folhs vei clarzir los guarrics,
Per que s retrai entre la neus e'l freis
Lo rossinhol el tortz, el gais, el pics.

Qu' otr' aisso m'agrada'l parers
D'amors londans e de vezis;
Quar pauc val levars ni jazers
A lieis ses lui que l'es aclis:
Qu'amors vol gaug e grupis los enics.
E qui s'esjau à l'ora qu'es destreis,
Ben par que cel volri' esser amics.

Mas ieu no sai quals capteners
Me sofri, qu'una m'a conquis
On reviu jois et nais valers
Tal que denan li trassalis.
Qu'ab enquerer del dig m'en ve destrics,
Tan tem qu'el meils lais e diga'l sordeis,
On plus mon cor me ditz: quar no t'en gics?

Ben vei e sai e crei qu'es vers
L'un ab trichar, l'autr' ab dir vers,
Uns ab plors et autres ab ris;
E cel que s vol es manent o mendics:
Mas ieu n'am mais so qu'en ai, qu'esser reis
Que fos senhor d'Escotz et de Galics.

Quar si fos ja del mieus volers
Lo sieus bos coratges devis,
Lai on madomna m tol temers
De so per que plus m'esbaudis!
Qu'anc no l sai dir lauzengas ni prezics,
Mas meillor cor l'ai trop que no pareis:
S'ella no'l sab morrai m'en totz antics.

Tan m'es dos e gens sos vezers
E'l joi que m'es él cor assis,
Qu'ades brota lo bos espers
Qu'en ai, per que m'en enriquis:
Qu'anc tan no fui volpils ni no m camics,
Sol que m'anes à lei, qu'ieu aqui eis
No m saubes far de gran paupreira rics.

Cest es jois e gaug e plazers
En que manta gen s'abelis;
E sos pretz mont' à gran poders,
Quar mans jois sobresenhoris:
Qu'ensenhamens e beutatz l'es abrics
D'un ram d'amor qu'en lei s'espan e creis,
E fara tro qu'ieu sia blanc co nics.

Cest vers sabra, so m pes, violar Audrics,
Quel d'Alvernhe; e dis qu'om ses domneis 
No pot valer plus que ses gra l'espics.

Per qu'ieu cosselh ja no t'en desrazics;
Quar mais conquis aqui on ilh m'ateis,
Que si m dones Fransa'l rei Lodoïcs.

7698, C.

Rossinhol en son repaire
M'iras madomna vezer,
E diras li'l mieu afaire;
Et ilh digat t del sieu ver
E mant sai
Com l'estai.
Mas de mi l sovenha;
Que ges lai,
Per nul plai,
Ab si no t retenha.

Que tost no m tornes retraire
Son estar, son captener;
Qu'ieu non ai amic ni fraire
Don tant ho volha saber.
Ar s'en vai
L'auzel gai
Ab gaug, on que venha
Ab essai,
Ses esglai,
Tro que trop l'ensenha.

Tan quan l'auzel de bon aire
Vi sa beutat aparer,
Dous cant comenset à braire
Si com sol far contra'l ser.
Pois s'apai
Que no brai,
Mas de leis engeinha
Co l retrai
Son pantai:
So qu'ilh auzir denha.

Cel queus es verais amaire
Volc qu'ieu él vostre poder 
Vengues sai esser cantaire,
Per so queus fos à plazer. 
E sabrai
Quan m'irai
De vos, quor que m venha,
Que l dirai,
Si ren sai
Per qu'el lai s'en fenha.

E si l port per que s n'esclaire 
Gran gaug en podetz aver,
Qu'anc hom no nasquet de maire 
Tan de beus posca voler.
Eu mourai
Et irai
Ab gaug, on que venha...
No farai
Quar non ai
Dig qual plag m'en prenha.

D'aisso serai plaidejaire 
Qu'en amor ha bon esper.
No s deuria trigar gaire
Tan quan l'amors n'a lezer;
Que tost cai
Blanc en bai
Coma flors en lenha;
E val mai
Qui'l fag fai,
Ab qu'om l'en destrenha.

7698.

Ben a tengut dreg viatge
L'auzel lai on el tramis;
Et ilh envia m messatge
Segon que de mi s jauzis:
Mot mi platz,
So sapchatz,
Vostra parladura;
Et aujatz
Queill digatz
So don mi pren cura.

Fort mi pot esser salvatge
Quar s'es lonhatz mos amis,
Qu'anc hom de negun linhatge
No vi que tan m'abelis.
Trop viatz
Fo'l comiatz,
Mas s'ieu fos segura,
Mais bontatz
N'agrassatz;
Per qu'ieu n'ai rancura.

Que tan l'am de bon coratge
Qu'ades soi entr'on dormis, 
Et ab lui ai guidonatge,
Joc e gaug, e jois e ris.
E solatz
Qu'ai en patz
No sab creatura,
Tan quan jatz
E mos bratz
Tro que s trasfigura.

Tostemps mi fo d'agradatge
Pos lo vi et anc que l vis;
E ges de plus ric paratge
No volh autr'aver conquis.
Mos cuidatz
Es bon fatz:
No m pot far tortura
Vens ni glatz,
Ni estatz,
Ni caut ni freidura.

Bon'amors ha un uzatge
Com bos aurs quant ben es fis,
Que s'esmera de bontatge
Qui ab bontat lo servis.
E crezatz
Qu'amistatz
Quascun jorn meillura:
Meilluratz
Et amatz
Es cui jois aùra.
Dous auzel en son estatge
E diga l en dreg lengatge
En qual guiza l'obedis.
Abrivatz
N'es tornatz
Trop per gran mezura;
Emparlatz
De bon' aventura.

Blacassetz. Si m fai amors ab fizel cor amar

Blacassetz.
Florissait en 1230. ibid.

En Blacassetz fo fils d'en Blancatz,



7225, 7614.

En Blacassetz fo fils d'en Blancatz, que fon meillor gentil hom de Proensa, el plus onratz baros, el plus adreitz, el plus larcs, el plus cortes, el plus gracios. Et el fon ben adreichamen sos fils en totas valors, et en totas bontatz, et en totas larguesas. E fon grant amador; et entendia se de trobar e fon bon trobador, e fes mantas bonas cansos.

// Raynouard //

Si m fai amors ab fizel cor amar

Que mil tans vuelh ses autre jauzimen

Esperar vos ab deziros turmen,

Bona dompna, cui ab fin cor tenc car,

Que d' autr' aver so qu' ieu de vos volria;

E plus no us quier mas que us plassa qu' ieu sia

Vostres, e si trop quier no m sia dans,

Si m forsa en re mo sen sobretalans.


Gentils dompna plazens, no us aus lauzar,

Ni faissonar vostra beutat plazen

Ni l' honrat, car, gentil captenemen

Ni 'l pretz que us te d' autra valor ses par;

Quar, s' ieu lauzan vostre gent cors, dizia

So qu' ieu per ver faissonar en poiria,

Sabrion tug de cui sui fis amans;

Per qu' ieu en sui de vos lauzar duptans.


S' aissi us auzes, dompna, merce clamar

Cum vos dezir ab car voler temen,

Ieu fora ricx; mas ar languisc viven,

Quar sol no m' aus quo us o diga pensar;

Mas si merces, que orguelh humilia,

Vostre gent cors, que m destrenh, destrenhia

Sivals d' aitan que us plagues mos enans,

For' ieu de joy als plus jauzens sobrans.


Ab tal voler fetz amors autreyar

Mon cor a vos cui dezir caramen

Que m fosson tug vostre plazer plazen,

Per qu' ieu volrai tos temps aitals estar;

Quar tan tenc car la vostra senhoria

Que, s' autra m des so qu' a vos non querria,

No s pogra en re cambiar mos talans,

Tant es mos cors d' onrat joy dezirans!


Tos temps vuelh mais doussamen merceyar 

Ab humil cor tot vostre mandamen

Que d' autr' aver ab joy nulh jauzimen

Que nuls hom aus voler ni dezirar;

E ja de vos joys plazens datz no m sia,

Bona dompna, s' ieu d' autra lo prendia;

E s' aman muer, domna, sui merceyans,

Qu' en la mort prenc honor, sitot m' es dans.


Dona, si us platz que fin' amors m' aucia

Vos deziran, ja no us cugetz que m sia

Enuegz en re; ans, si us es plazers grans,

Serai tos temps de ma mort dezirans.

lunes, 4 de diciembre de 2023

Giraud le Roux. Be m ten en son poders Amors,

Giraud le Roux.


Be m ten en son poders Amors,

E ben fa sas voluntatz,

E be vol qu' ieu am, desamatz, 

Vos, domna; que m defen ricors

Qu' ieu no us aus mostrar, nuill dia, 

Cum vos suy fis, ses tot enjans; 

Tan suy temeros e duptans

Qu'en perda vostra paria!


Domna, vostra valens valors,

E 'l vostre gentz cors onratz,

E las vostras plazens beutatz

Que son, sobr' autras beutatz, flors,

Volon qu' ie us port senhoria, 

E que vostre fin pretz enans,

E us sia humils merceyans

Tostemps, s' ieu tostemps vivia. 


E quar no m puesc virar alhors,

Domna, ni non es mos gratz, 

Valha m' ab vos humilitatz,

Que no i quier autres valedors,

Si fas merce tota via,

Quar sos poder es aitan grans,

Qu'ab vos, me pot valers mil tans

Merces qu'autra manentia.


Anc no m destreys sens ni folhors

Tan que vos disses celatz

Cum sui vostres endomenjatz,

Tan m' o tolh temensa e paors;

Quar, per mon vol, no us diria

Res que us fos enueitz ni afans,

Mas vuelh qu' el desirs e 'l talans

Tostemps deziran m' aucia. 


Ges d' autra non aten socors,

Ni no m' abelis ni m platz,

Ni de vos no sui tant auzatz

Que us aus far saber mas clamors;

Quar tem que i fezes falhia,

E qu' el vostre bel cors prezans

No m' en fos de peior semblans,

E ges mestiers no m' auria.