domingo, 18 de octubre de 2026

Guilems del Bauz, Baus. En Gui à tort me menassatz,

Guillem del Baus.

Guilems del Bauz, Baus. En Gui à tort me menassatz,



Florissait en 1210. Mort vers l'an 1318. Hist. génér. de Provence. T. II, p. 405.
Sainte Palaye. Manuscrit du Vatican 3207.

Guilems del Bauz, princeps d'Aurenga, si raubet un mercadan de Fransa, e tolc li un gran aver en la sua strada. El mercadans s'en anet à reclam al rei de Fransa. El reis li dis q'el no li podia far dreit, que trop li era loing: mas te don paraula q'en calqe maneira que tu t'en pos valer si t'en val. El borges anet e fetz contrafar l'anel del rei, e fetz letras de part lo rei à'n Guilelm del Baus q'el vengues al rei, prometen ad el grans bens e grans honors e grans dons. E quant Guilems del Baus ac las letras alegret s'en mout, et aparellet se granmen d'anar al rei. E moc e venc s'en à la ciutat don era lo mercadans qu'el avia raubat, q'el no sabia dont el fos. El borges, qan sap q'en Guillelms era en la ciutat, si lo fetz prendre e totz los compaignos; e si l coven à rendre tot so que li avia tout e refar tot lo dan: et anet s'en paubres desasiatz. Et anet s'en presar una terra d'en Aimar de Pitheus que a nom l'Osteilla; e qant s'en venia per le Roine en una barca, preiron lo li pescador d'en Aimar. 
En Rambaut de Vaqueiras, qe s'apellava Engles, s'en fes aqestas coblas:
Tuit me pregon, Engles, q'eu vos don saut.

M.

En Gui à tort me menassatz,
E faitz hi que desmezuratz
Quar m'anatz troban ocaizon;
Qu'ieu vos dic, si dieus mi perdon,
Qu'anc per mi no fos encaussatz,
Ni vencutz ni desbaratatz,
Ni fui al vencemen d'Usson.

De Robion don m'encolpatz
Anc per mi no fon derrocatz,
Mas be'n fis baissar un canton.
Eu no sai si m'o fis o non,
En Gui, mas vos vos en clamatz:
Mas al senhor cui es Seciatz
En fis ben aver sa razon.

E sab n Agout vos encontratz,
Conseil que sia faita patz
E que remanhatz amic bon;
E plegassetz vostre leon,
Q'un petit va trop irissatz:
Que sins avia totz manjatz (si ns)
A vos no tenria nul pron.

En Gui, trop fos ben cosselhatz
Quan venguetz querre nostra patz
Eus mezetz en nostra preizon;
Et en Marseilla crei que fon:
Mas lo coms vos nos ha emblatz,
E cre qu'avers hi es pauzatz
O n'atendetz son guizardon.

Si ben vos etz rics et honratz
No siatz trop desmesuratz,
Qu'en pauc d'ora camia'l baillon.

A la reïna, Bernardon,
Mi vai dire tost e viatz
Mil salutz e mil amistatz;
E tramet li esta tenson.

Gui de Cavaillon. Senheiras e cavals armatz

Gui de Cavaillon.

Gui de Cavaillon. Senheiras e cavals armatz



Florissait en 1210. Hist. génér. de Provence, T. II, p. 407.


Guis de Cavaillon fo un gentils bars de Proensa, seingner de Cavaillon, larcs hom e cortes, et avinens cavalliers, e mout amat de domnas e per totas gens; e bons cavaliers d'armas e bons gerrers. E fetz bonas tensons e bonas coblas d'amor e de solatz. E si se crezet q'el fos drutz de la comtessa Garsenda, moiller que fo del comte de Proensa, qe fo fraire del rei d'Aragon.

M.

Ab vassals valens e prezatz 
Auran oimais loc e sazon; 
E mand al don de corteson,
Si tot s'es ab Frances juratz, 
Que non cuja estar en patz 
Contra'l cossolat d'Avignon.

E ja non volh esser celatz
Que'l dans d'aquel del Bauz mi platz; 
Et ai en be dreit e razon,
Qu'il me fonderon Robion
Et ancar no m'en sui vengatz: 
Mas domentres qu'eu tenc los datz 
Lor en cug rendre guizardon.

Nostre mieg-prince s'es clamatz
Reis de Viena coronatz, 
So sabon be tut siei baron. 
Ar li vai dire, Bernardon,
Que non iesca de sos regnatz 
Si fort be non era guiatz, 
Que trop soven cai en preison.

Coms, si voletz esser presatz,
Sias adreg et enseingnatz, 
Larcs e de bella mession: 
Qu'enaissius tenra hom per bon, (Qu'enaissi us)
Si als estrains et als privatz 
Donatz, e'ls enemics baissatz;
E qu'ametz mais dir oc que non.

7226.

Senher Coms, saber volria
Qual tenriatz per melhor,
Si l'apostolius rendia (l'apostoli us)
Vostra terra per amor,
O se per cavalairia
La conqueretz ab honor
Sufertan freit e calor:
Qu'ieu sai be lo qual volria,
S'era homs de gran valor,
Que'l maltrach torn en legor.

Lo Coms de Toloza li respondet:

Per dieu, Gui, mais amaria
Conquerre pretz e valor,
Que null'autra manentia
Que m tornes à desonor.
Non o dic contra clerzia
Ni m'en esdic per paor,
Qu'ieu no volh castel ni tor
S'ieu eis no la m conqueria:
E miei onrat valedor
Sapchan que'l gazanh es lor.

// Guionet //