Mostrando entradas con la etiqueta Engles. Mostrar todas las entradas
Mostrando entradas con la etiqueta Engles. Mostrar todas las entradas

lunes, 5 de octubre de 2026

21. Pietro Vidal. Bon' aventura don Deus als Pizas,

21. Pietro Vidal. *

Secondo il testo ricostituito dal Bartsch (Peire Vidal's Lieder, Berlin, Dümmler, 1857, n. 41).

Pierre Vidal. Peire Vidal, Vidals

Bon' aventura don Deus als Pizas,
car son ardit e d' armas ben apres 
et an baissat l' orgolh dels Genoes, 
quels fan estar aunitz e soteiras;
per qu'eu volrai totz temps l'onor de Piza,
car an baissatz los perfeitz orgolhos;
que sol l' enois dels vilas Borbonos
me trencal cor el me franh el me briza.
Alamans trob deschauzitz e vilas,
e quan negus se fenh d' esser cortes, 
ira mortals e dols et enois es, 
e lor parlars sembla lairar de cas.
per qu'eu no volh esser senher de Friza, 
qu'auzis tot jorn lo glat dels enoios, 
ans volh estar entrels Lombartz joios, 
pres de mi dons qu'es gaia blanc' e liza. 
E pos meus es Monferratz e Milas, 
a mon dan get Alamans e Ties,
en breu d' ora tornara per sas mas 
lo regisme de Palerm e de Friza,
car lo conquis la sua rezemsos. 
de mi dic ben, si pel marques no fos, 
no pretz cinc marcs una rota camiza. 
Era m' alberc Deus e sans Julias 
e la doussa terra de Canaves, 
qu'en Proensa no tornarai eu ges, 
pos sai m' acolh Lameiras e Milas. 
car, s' aver posc cela qu' ai tant enquiza, 
de la s' estei lo valens rei n' Anfos, 
qu' eu farai sai mos vers ni mas chansos, 
per la gensor qu'anc fos d' amor enquiza.
E pos Milas es autz e sobeiras, 
ben volgra patz de lor e dels Paves, 
que s'estes Lombardi' en defes
de crois ribautz e de mals escaras.
Lombartz, membreus cum Polha fo conquiza, 
de las domnas e dels valens baros,
cum los meiron en poder de garsos;
e de vos lai faran de pejor guiza.

* Biografia, secondo il testo edito dallo Chabaneau (op. cit. p. 64): 
Peire Vidals si fo de Toloza, filz d'un pelissier. e cantava mielhs d'ome del mon, e fo bos trobaire; e fo dels plus fols homes que mai fossen, qu'el crezia que tot fos vers so que a lui plazia ni qu'el volia. e plus leu li avenia trobars que a nulh home del mon, e fo aquel que pus rics sons fetz e majors folias d'armas e d'amors. e dis grans mals d'autrui; e fo vers que us cavaliers de San Gili li fetz talhar la lengua, per so qu'el dava ad entendre qu'el era drutz de sa molher; e n'Uc del Bautz sil fetz garir e metgar. e cant el fo garitz, el s'en anet outra mar, e de lai menet una grega queil fon donada per moiller en Cipri. eil fo donat a entendre qu'ela era netsa de l'emperador de Constantinople, e qu'el per lieis devia aver l'emperi per razon. don el mes tot can poc guazanhar a far navili, qu'el crezia anar conquistar l'emperi; e portava armas emperials es fazia apelar emperaire e sa molher emperairitz. et entendia en totas las bonas donas que vezia, e totas las pregava d'amor; e totas li dizian de far e dir so qu'el volgues. don el se crezia drutz de totas, e que cascuna moris per el; e totas l'enganavan. e totas vetz menava rics destriers e portava ricas armas, e cadieira e campolieit emperial; e crezia esser lo melher cavaliers del mon per armas el plus amatz de domnas.

viernes, 13 de octubre de 2023

IV. Fortz chauza es, que tot lo maior dan

IV.


Fortz chauza es, que tot lo maior dan

E 'l maior dol, las! qu' ieu ancmais agues,

E so don dei totz temps plaigner ploran,

M' aven a dir en chantan e retraire;

Que selh qu' era de valor caps e paire

Lo rics valens, Richartz, reys dels Engles,

Es mortz, ai dieus! quals perd' e quals dans es!

Quant estrang mot, e quant greu per auzir!

Ben a dur cor totz hom qui 'l pot suffrir.


Mortz es lo reys, e son passat mil an

Qu' anc tan pros hom no fo; ni no vi res,

Ni ja non fo mais hom del sieu semblan,

Tan larcs, tan pros, tan arditz, tals donaire;

Qu' Alixandres, lo reys que venquet Daire,

No cre que tan dones ni tan messes;

Ni anc Charles ni Artus tan valgues;

Qu' a tot lo mon se fes, qui 'n vol ver dir,

Als us doptar et als autres grazir.


Meravil me qu' el fals secgle truan

Auza estar savis hom ni cortes,

Pus ren no i val belh ditz ni fait prezan;

E doncs per que s' esfors' om pauc ni guayre?

Qu' era nos a mostrat mortz que pot faire,

Qu' a un sol colp a lo mielh del mon pres,

Tota l' onor, tot lo pretz, tot lo bes;

E pus vezem que res no i pot guandir,

Ben deuriam meins duptar al murir.


Ai! senher reys valens, e que faran

Hueimais armas ni gran tornei espes,

Ni ricas cortz, ni belh donar ni gran,

Pus vos no i etz qu' en eras capdelaire?

Ni que faran li liurat a maltraire,

Silh que s' eran en vostre servir mes, 

Qu' atendion qu' el guazardon vengues? 

Ni que faran sels que s degran aucir 

Qu' aviatz faitz en gran ricor venir?


Avol vida e piez de mort auran

E tos temps dol, qu' en aissi lor es pres;

E Sarrazi, Turc, Payan e Persan,

Que us duptavon mais que hom nat de maire,

Creisseran tan d' orguelh tot lor afaire

Que plus greu n' er lo sepulcres conques;

Et dieus o vol, quar si 'l non o volgues,

E vos, senher, visquessetz, ses mentir

De Suria los avengra a fugir.


Jamais non ai esperansa que i an

Reys ni princeps qui cobrar lo pogues;

Pero tug silh qu' el vostre loc seran

Degran saber cum fos de pretz amaire,

E qual foron vostre dui valen fraire,

Lo joves reys e 'l cortes coms Jaufres;

E qui en loc remanra de vos tres

Ben deu aver fin cor e ferm cossir

De totz bos aips enansar e grandir.


Bel senher dieus, vos qu' etz vers perdonaire,

Vers dieus, vers hom, vera vida, merces,

Perdona li, que ops e cocha l' es;

E non gardetz, senher, al sieu falhir,

E membre vos com vos anet servir.


Gaucelm Faidit.

Gaucelm Faidit.