Mostrando las entradas para la consulta planh ordenadas por fecha. Ordenar por relevancia Mostrar todas las entradas
Mostrando las entradas para la consulta planh ordenadas por fecha. Ordenar por relevancia Mostrar todas las entradas

lunes, 26 de octubre de 2026

Matfre Ermengau, lo breviari d'amor. Dels metges, Ayssi parlan li maldizen

Matfre Ermengau, lo breviari d'amor.

Matfre Ermengau, lo breviari d'amor. Dels metges, Ayssi parlan li maldizen

I. Ms. du British Museum, reg. 19. C. 1. fol. 127b (A); Ms. de Paris, fr. 858, fol. 127d (B); Ms. Harlei. 4940, fol. 130b (C). 
II. Mahn, Gedichte der Troubadours 1, 184-186. - Le Breviari d'amor de Matfre Ermengaud p. p. Azaïs, 2 voll., Paris 1862 - 84. Cf. Jahrbuch für romanische Literatur 5, 402. - Grdr. § 34, p. 53. St. p. 43.

I.


Los metges peccan eyssamen
en manta guiza, quar seguen
las doctrinas de Galia;
per so que puescan vieure sa
lonc temps et ab cor vigoros,
son mot ardent e mot curos
de seguir tot delieg carnal,
e de l'esperit no lor cal.
Mas en so qu'es plazent al cors
meton nueg e jorn lor esfors;
don volon aver palafres,
belas raubas e bels arnes
e viandas delicadas
e trop ben aparelhadas,
et auzir esturmens e cans
e sentir cauzas odorans;
e tot aysso volon seguir,
quar es profieg a retenir
al cors la calor natural,
mas a l'esperit es mortal.
Et esquivo cum lo malan
so qu'es a l'arma profechan;
quar al cors seria nozen,
del qual an cura maiormen.
E dono per cosselh leyal
als autres que fassan aytal,
e per corporal sanetat
cosselhan qu'om fassa peccat.
E soven fan mant home bo
morir senes cofessio;
quar si an greu malautia,
no sosteno qu'om lor dia
quez els se deian cofessar,
per duptansa de may greuiar,
e curo mays de corporal
sanetat que d'esperital.
D'autra part, quan vezo trebalh
d'alcun home, cuy mals assalh,
dolors o febres cartana
o febres cotidiana,
gotassa o lebrozia,
o autra greu malautia,
ja no n auran compassio
ni desplazer, ans lor es bo;
quar espero quez ilh auran
de la cura salari gran;
et outra l dig gran salari
auran lor ypotecari
especial, don hom pendra
tot aquo que mestiers fara
al dig malaute trebalhat;
et auran ja fag lor mercat
ab l'epotecari, lo qual (apotecari, boticari, farmasséutic)
auran pres per especial,
que lor partisca son gazanh.
Apres si l malaute si planh
d'alquna dolor que senta,
e ditz que fort lo turmenta
o el cap o en l'esquina,
el faran far medissina
ad aquel ypotecari,
o emplaustre o lectoari,
banhs, eyssarops o onchuras
et autras malaventuras;
e res d'aquo pro no l tendra,
e si o fay, petit sera.
Et apres, quan ve al comtar,
l'ypotecaris fay pagar
per so qu'om a de luy agut
detz tans que no li'n es degut,
si veritat dir volia.
Pueys d'aquela raubaria
a lo metges sa bona part,
lo ters o la meytat o l quart. (la tersera part, o la mitat, o la cuarta)
E si cuiatz a lor gandir 
e us fatz la recepta legir
dels lectoaris o dels banhs,
nomnar vos an per noms estranhs,
segon lor antidotari, 
las cauzas del lectoari,
per so que no las entendatz
en lunha guiza, ni puscatz
de las dichas cauzas saber
si las prezon outra dever.
E soven per gran bauzia
fan greuiar la malautia,
sia plaga o nayssedura,
et alongaran la cura,
per may aver salari gran
de l'home caytieu, malenan.
Apres quant an agut l'argent,
son en la cura neglegent,
don mant home veno a mort,
que foran vengut a bon port,
si no fos lor neglegentia; (negligén; negligensia)
o per fauta de scientia, (o per falta de siensia)
quant auran preza la cura,
obraran ad aventura
en alquna malautia,
que no y saubran pendre via (pendre, prendre)
certa, veraya ni fina,
segon l'art de mediscina; (medissina; medicina)
et al malaute prometran
qu'el per cert del mal lo guerran, (guerirán, curarán, sanarán)
per so que ls pague largament.
E quant els an tirat l'argent, (argent, argén, AG, plata, dinés)
fan lor compte; si val, valha,
o si que no, no m'en calha.
E dono bevenda mortal
en loc de la medicinal;
o faran autra bauzia,
que sie us vezo malautia (siu (B)
e sabo que no s pot curar
o qu'el no y podo cosselh dar,
pendran sobre se la cura,
tot per avareza pura:
et abans no y toquarian
entro que be pagat sian.
E faran vos un temps muzar
et en fol vostre argent gastar;
e quan tot er fag en derier,
no y conoysseretz melhorier. (no hi coneixeréu millora o milloría)
Et ayssi murtrisson la gent (a així, aixina assessinen a la gen)
e la raubo de lor argent. (y la roben dels seues dinés)

II.
Ayssi parlan li maldizen.

Ara m dizon li maldizen:
"No ns potz ges escapar tan gen,
quar ab sol qu'ab nos estias,
nos t'aurem pro guerentias
qu'an dig per les fols castiar
qu'amors tol mays que no vol dar, (tol : trau, pren; v. tollere, toldre)
e ses far socors ni plazer
dona trebalh e desplazer:
don trobaras, ab qu'enquieyras,
dis d'aquest' amor ses temer:
"Mas per so m'en vuelh estener,
qu'amors tol mays que no vol dar,
qu'ie l vey per un be cent mals far,
e mil pezars contr' u plazer;
et anc no dec joy ses trebalh:
mas cum ja vuelha so egalh,
qu'ieu no vuelh son ris ni son plor,
pueys no n aurai gaug ni dolor, (pos no ne tindré - hauré - goch ni doló)
sivals no l seray mals ni bos,
e lays m'estar dezamoros."

Respon Matfres als maldizens.

"Per Dieu, non agra 'n Riambautz
razo, que fos ta mal azautz 
que s prezes a mal dir d'amors
que l avia fag tantas honors.
Empero l dig testimoni,
que fetz ab cor malenconi,
no val ges, de dreg, una glan, (una bellota, billota, aglan, glan)
si gardatz so que dis denan
en cela mezeyssa canso. (mateixa)
Dieus, quan tost oblidat li fo
qu'el avia dichas grans lauzors (qu'ell habíe dit : dites grans loors)
dels bes quez om pren per amors,
et avia 'n dig enayssi ver:
"Pero be say, si m dezesper, (pero be sé, si me desespero)
que l mielhs de pretz y dezampar,
qu'amors fa ls melhors melhorar (qu'amor fa als millós millorá)
e ls pus malvatz pot far valer,
e sab far de volpilh vassalh
e l dezavinent de bon talh,
e don' a mans paubres ricor;
e pus tant y trop de lauzor,
ieu soy tan de pretz eveios
que ben amera, si amatz fos."
Pus doncz amors ta fort lauzet,
si pueys tantost amor blasmet,
e de so qu'ac ben dig dis mal,
sos testimoni re no val,
qu'es contraris a se mezeys,
segon que dizon nostras leys.
E 'n Aymeric de Pegula (Pegulha, Pegulhan; Aimeric)
ditz reprenden cel qu'aysso fa: (va di reprenén al que aixó fa)
"Qu'aycel que si mezeys desment (si mateix)
del be qu'a dig, no m'es parvent,
pueys qu'es trobatz ben dizen fals,
que l deiam creyre dizen mals."

Ayssi parlon li maldizen.

"Que dizetz," dizo lh mal parlier,
"a'n Peir Vidal, le cavayer, (Peire Vidal, antepassat de Nachet S. V.)
que per amor trebalhec tan
e per amors pres mal e dan,
e ne clamec de trascio, (y ne va clamá, queixá de traissió)
per que dis en una canso:
"A vos mi clam, senhor,
de mi dons e d'amor,
quar me fizava en lor,
mi fan vieure ab dolor,
per be e per honor
qu'ay fag a la gensor, (que hay fet a la mes genta : gentil, maja)
que no m val ni m'acor."

Respon Matfres als maldizens.

Manel Riu Fillat, no passarás fret si escomenses la "lluita" armada.

"Ad aquest vos dic ieu breumen
per que ges ieu non daria
un plom en sa guerentia;
quar per falsetat proada
li fo la lenga mermada, (la llengua tallada, mermada, P. Vidal)
per que'n dis d'aquesta razo
le bos morgues de Montaudo (le moine de Montaudon, Monges)
en un dechat qu'el compilec,
on seyze trobadors blasmec:
"Peyre Vidal es le derriers,
que non a sos membres entiers,
et agra l obs lenga d'argen,
al vila qu'era peliciers, (pellicer; pellissé, pelletaire)
quez anc pus se fe cavaliers
non ac pueys membransa ni sen."

Ayssi parlon li maldizen.

Aras dizon li maldizen:
"Aquo mezeys podem proar (aixó mateix podem probá)
per un autre gueren tot clar, (per un atra garantía)
que fo mot savis e mot bos
e blasmec en soas cansos
amors: aysso fo en Folquetz
que dis en un cantar que fetz
dels fals semblans qu'amors adutz: 
“Amors, per so mi soy ieu recrezutz
de vos servir, que mays no n auray cura; (auré, hauré, tindré)
qu'ayssi cum pus pres' hom layda penchura, (fea pintura)
quan li's de luenh, que quant li's pres vengutz,
prezav' ieu mays vos quan no us conoyssia:
e s'anc re vuelc, mays n'ay que non volia; (vach voldre, volé)
qu'ayssi m'es pres cum al fol queridor
que dis qu'aurs tot fos quant el toquaria." (Rey Midas; or)

Respon Matfres als maldizens.

"Ad aquesta guerentia
vos dic qu'en Folquetz fetz clamor
el dig cantar de fals' amor,
e declarec s'ententio (y va declará sa - la seua - intensió)
en cela mezeyssa quanso, (an aquella mateixa cansó)
don dis iratz e somogutz:
"Ab bel semblant que fals' amor adutz,
s'atray vas lieys fols aymans e s'atura,
quo l papalhons qu'a tant fola natura (papallona; mariposa)
que fier el foc per la clartat que i lutz: (que acabe al foc)
per qu'ieu m'en part e sigray autra via, (partixco; seguiré)
sos mal pagatz, qu'estiers no m'en partria, (partiría)
e sigray l'ayp de tot bo suffridor (patidó; v. suffrir)
que s'irays fort si cum fort s'umilia."
En Folquetz doncx entendia
en la dicha canso mal dir
de fals' amor, la qual esdir
ieu no vuelh de mals ni d'errors,
quar fals' amor non es amors
ni fals sestiers non es sestiers
segon que dizon nostras leys;
mas de ver' amor el mezeys
dis que falhiment non pot far,
que mays en fari' a blasmar,
si fezes lunh' error o mal,
quez un' autr' aytant quan mays val:
don dis az est' amor tot gent:
"Mas vos no m par puscatz far falhiment;
pero quan falh cel qu'es pros ni prezatz,
tant quant val mays tan n'es pus encolpatz,
qu'e la valor pueia colp' e deyssen.
E sitot hom perdona l forfaytura,
ja del blasme no l sera fagz perdos,
quar cel rema e malas sospeyssos,
qu'a mans ment cel que vas un desmezura." 

Ayssi parlan li maldizen.

Encaras dizo l'enveios
que tant blasmon los amoros:
"Nos avem un autre gueren,
qu'a digz mals d'amors per un cen
no n a dig dels autres negus;
auiatz doncx qu'en dis Marcabrus:
"Fams ni mortaudatz ni guerra
no fan tant de mal en terra
que amors qu'ab engan serra.
Escoutatz! (escoltéu!)
Quan vos veyra sus la bera,
non sera sos huelhs mulhatz." (sons ulls bañats; mullats)


Respon Matfres als maldizens.

“Ar, senhors, sia ieu escoutatz! (Ara, siñós, siga yo escoltat!)
Anc en Marcabrus non ac par
de mal dire, per que no m par
quez el sia dignes de fe,
quar d'amor no poc saber re,
quar dona lunh temps non amec
segon qu'el mezeys cofessec (segons qu'ell mateix va confessá)
en aquel mezeys cantar cert,
e dis ayssi tot ad ubert:
fon engendratz en tal luna
que sab d'amor que s'esgruna. 
Escoutatz!
Pero anc non amec una
ni d'autra non fon amatz."

Matfre Ermengau, lo breviari d'amor. Dels metges, Ayssi parlan li maldizen

viernes, 23 de octubre de 2026

Gaucelm Faidit. Lo rossinholet salvatge + Ara nos sia guitz + Al semblan del rei ties,

Gaucelm Faidit.

Gaucelm Faidit.


I.

ai auzit, que s'esbaudeia
per amor en son lengatge,
e m fai si morir d'enveia,
car leis cui dezir
no vei ni remir
ni no m volgr' ogan auzir.
Pero pel dous chan
qu'el e sa par fan
esfortz un pauc mon coratge,
e m vau conortan
mon cor en chantan,
so qu'eu no cuidiei far ogan.
Empero nul alegratge
no m don'al cor res qu'eu veia,
per qu'eu conosc mon folatge.
Ben es dreitz qu'aissi m n'esteia
e deu m'avenir,
car per fol consir
laissei mon cor ajauzir;
don sui en afan
e n'ai ir' e dan
e conosc en mon coratge
qu'ai perdut est an,
qu'anc non aic joi gran
ni re que m vengues a talan.
E sitot planh mon damnatge,
mos cors aclin' e sopleia
vas leis que a senhoratge
en mi, e tanh qu'esser deia,
qu'anc no m poc plus dir,
quan venc al partir.
Mas sa cara lh vi cobrir,
e m dis sospiran:
“A Deu vos coman!”
E quan pens en mon coratge
l'amoros semblan,
a pauc en ploran
no m'auci, car no lh sui denan.
Mi dons, que te mon coratge,
prec, si com cel que merceia,
que no m'aia cor salvatge,
ni fals lauzengiers no creia
de mi, ni s'albir
qu'eu vas autra m vir,
que per bona fe sospir
e l'am ses enjan
e ses cor truan,
qu'eu non ai ges tal coratge
com li fals drut an,
que van galian;
per qu'amors torna en soan.
Anc no falsei mon coratge
vas leis, cui mos cors s'autreia,
pos l'aigui fait homenatge,
e non ai cor que m recreia
ja del seu servir.
Cui qu'enoi ni tir,
seus sui e no posc giquir
de leis tan ni quan,
qu'autra no deman,
ni non es en mon coratge
res qu'eu volha tan:
per que la reblan,
mas mas jontas, humilian.   (mas mas : les meues mans juntes)
Chansos, de te fatz messatge
e vai ades e despleia
lai on jois a son estatge,
a mi dons que tan m'agreia;
e pos li tan dir
qu'eu mor de desir.
E s'il te denha acolhir,
vai li remembran, -
e no t'ans tarzan, - (y no te vaigues tardán)
lo consirier e l coratge,
e l'amor tan gran
don mor deziran,
car no la remir en baizan.
Na Maria, tan
avetz de pretz gran,
per que son tuit d'agradatge
mei dich e mei chan,
per la lauzor gran
que eu dic de vos en chantan.

II.

Ara nos sia guitz
lo vers Deus, Jesu Critz,
car de franca gen gaia
sui per lui partitz,
on ai estat noiritz
et honratz e grazitz.
Per so l precs no l desplaia,
s'eu m'en part marritz.
Ai, gentils Lemozis,
el vostre dous pais
lais de bela paria
senhors e vezis
e domnas ab pretz fis,
pros de gran cortezia;
don planh e languis
e sospir noit e dia.
Mas qualsque sia l critz
del remaner auzitz,
ja nuls bes, que m n'eschaia;
ni rics locs aizitz
no m tenra, ni conquitz,
s'avia ls votz complitz,
qu'apres calenda maia
no sia garnitz
del torn, si Deus l'aizis;
e s'a lui platz ma fis
en leial romania,
lo tot li grazis.
Pero mas joins aclis
prec vas sa senhoria
que ls portz e ls camis
nos adreis vas Suria.
Honratz es e grazitz
cui Deus non es falhitz,
que Deus vol et assaia
los pros e ls arditz,
et aquels a chauzitz,
e laissa los aunitz
et l'avol gen savaia
per cui es traitz.
Ai, caitiu, mal assis,
vos eis vos etz aucis,
qu'avers e manentia
vos tol paradis,
qu'avars etz e ressis,
tan qu'us far no poiria
qu'a Deu abelis:
per que Deus vos desfia.
Oimais es Antecritz
al dan del mon eissitz,
que totz lo bes s'esmaia
e l mals es salhitz,
que ls fals prins a sazitz
e pres et endormitz
escartatz, que ls esglaia
e ls te morns e tritz,
que l reis, cui es Paris,
vol mais a saint Daunis
o lai en Normandia
conquerr' esterlis
que tot quan Safadis 
a ni ten en bailia:
don pot esser fis
qu'aissi com deura sia.
Ar laissem los giquitz
remazutz escarnitz,
et ab obra veraia
de bona razitz
sia per nos servitz
lo vers sains Esperitz,
cui pregem que ns atraia
ab faitz afortitz
a dan dels Sarrazis,
si qu'en sia conquis
lo sains locs, e la via
fass' als pelegris,
que nos tolc Saladis,
don la vergena pia
cui Deus benezis
nos sia garentia.
Bels dous Maracdes fis,
vos e ls pros Peitavis
sal Deus e na Maria
qu'a bon pretz conquis.
E ma domna Elis
sapcha be, ses bauzia,
qu'eu li sui aclis
on qu'eu an ni m'estia.

III.

Al semblan del rei ties,
quan l'ac vencut l'emperaire
e il fetz tirar, quan l'ac pres,
sa carret' e son arnes,
don el chantava l maltraire,
vezen la roda virar,
e l ser plorav' al manjar,
chant, on plus ai malanansa,
quan consir qu'en alegransa
me pot mos maltraitz tornar;
e plor, quan vei joi ni be
als autres, e mi sove
qu'eu n'aic pro; er no n ai re,
Qu'en aital trebalha m te
pres amors e'n gran balansa;
e no sai ren dir per que,
mas car aten sa merce,
vencutz ses dezesperansa;
e car no m recre d'amar,
que d'als no m pot encolpar,
tan li sui fizels amaire,
a lieis, cui non aus retraire
ni descobrir mon pensar.
Pros domn' ab gen cors cortes,
tan tem lo pretz qu'en vos es
e las grans valors e ls bes.
Pero no m dezesper ges
ni m'es semblan ni veiaire
qu'en vos no sia merces,
que l vostre cors ben apres,
humil, franc e de bon aire
vei e l ric pretz valen car
e l dous ris e l gen parlar,
joios ab gaia semblansa.
E car non trobatz egansa
de beutat el mon ni par,
aisso m tira si el fre
e m tol l'ardit e m rete
qu'eu no us aus preiar de re.
Car maintas sazos m'ave
qu'ab tota fait' acordansa
domna us cug preiar de me,
e pois, quan mos cors vos ve,
m'espert e no n ai membransa
mas sol de vos esgardar,
e no us sai ni us aus preiar
ni l'amor no us posc estraire.
Doncs gran merce pogratz faire
si m dessetz ses demandar,
que non es tan pauca res
qu'eu del vostre don agues,
quez a gran no la m tengues.
Per qu' enans que l bruitz vengues
ni fals lauzengiers trichaire
l'amor que us ai conogues,
fora gen, s'a vos plagues,
de conoisser mon afaire,
pos eu no l vos aus mostrar.
Qu'un honrat do m pogratz far,
si, ses tota malestansa,
sofrissetz qu'a vostr' onransa
fosson mais tuit mei chantar.
E l plus lais, que be s cove;
mas d'aisso no cug ni cre,
s'eu l'enquer, que m'en malme.
E pos de vos no m recre
ni de la vostra fiansa,
don eu autrei per jasse
mon chant e ma leial fe.
Si vostra valors m'enansa,
honors vos er, ses doptar.
Vos sabetz co s tanh a far,
qu'eu no us dic ni pauc ni gaire,
mas tan qu'umils merceiaire
vos sui ab fin cor e clar.
E s'aesmes ni saubes
qu'auzes mais dir ni degues,
del plus me for' entrames.
A Ventadorn volh retraire
que la domna non a par
de beutat ab complitz bes,
e si'n Maracdes saubes
so qu'eu sai, be l fora pres.

jueves, 22 de octubre de 2026

Arnaut de Maroill. Bel m'es quan lo vens m'alena

Arnaut de Maroill.

Arnaud de Marueil. Arnaut de Mareuil, Maruelh, Marolh, Marol, Maroill, Maruoill, Meruoill


Bel m'es quan lo vens m'alena
en abril, ans qu'intre mais,
e tota la noit serena
chanta l rossinhols e l jais.
Quecs auzels en son lenguatge,
van menan joi d'agradatge,
com quecs ab sa par s'aizi.
E pos tota res terrena
s'alegra, quan folha nais,
non posc mudar no m sovena
d'un' amor per qu'eu sui jais.
Per natur' e per uzatge
m'ave qu'eu vas joi m'acli
lai quan fai lo dous auratge,
que m reve lo cor aissi.
Plus blanca es que Elena,
belazors que flors que nais,
e de cortezia plena;
blancas dens ab motz verais,
ab cor franc ses vilanatge, 
color fresc' ab saura cri.
Deus, que l det lo senhoratge,
la sal, qu'anc gensor non vi.
Merce fara si no m mena
d'aissi enan per loncs plais,
e don m'en un bais d'estrena
e segon servizi mais;
e pois farem breu viatge
sovendet e breu cami,
que l seus bels cors d'alegratge
me a mes en est trahi.

II.

Domna, genser que no sai dir,
per que soven planh e sospir,
est vostr' amics bos e corals,
assatz podetz entendre cals,
mand' e tramet salutz a vos.
Mas a sos obs n'es sofraitos:
ja mai salutz ni autre be
non aura, si de vos no l ve.
Domna, loncs temps a qu'eu consir
co us disses o vos fezes dir
mon pensamen e mon coratje
per mi meteis o per messatje;
mas per messatge non aus ges,
tal paor ai c'ades no us pes;
ans o dissera eu meteis,
mas tan sui d'amor entrepreis,
can remir la vostra beutat,
tot m'oblit cant eu ai pensat.
Messatje us tramet mout fizel;
breu sagelat de mon sagel;
no sai messatje plus cortes
ni que melhs celes totas res.
Est conselh m'a donat amors,
a cui deman tot jorn socors;
amors m'a comandat escrire
so qu'ab la boca non aus dire.
Eu no us aus far esdig ni ganda
en so que amors me comanda.
Er auiatz, domna, si vos plai,
so que mos breus vos dira lai.
Corteza domn' e conoissen
e de bon grat a tota gen,
apreza de totz benestars
en fatz, en ditz et en pensars,
la cortezi' e la beutatz
e l genz parlars e l bels solatz,
l'ensenhamens e la valors,
e l gens cors e l fresca colors,
lo bels ris, l'esgarz amoros,
e l'autri benestar de vos,
e l bel fait e l dig agradiu
me fan la noit e l jorn pensiu.
Quan non ai loc de vos vezer,
joi ni deport non posc aver;
non posc aver joi ni deport,
peritz sui si non venc al port;
que l loncs espers e l loncs consirs 
e l trop velhars e l pauc dormirs
e l deziriers de vezer vos
me tenon si l cor angoissos.
Cen vetz prec Deu la noit e l jor
que m do mort o la vostr' amor.
Domna, si m do vostr' amor Deus,
cen tans sui vostre melhs que meus;
car de vos sai, domna, que m ve
tot cant eu fas ni dic de be.
E de vos ai l'ensenhamen 
e tot quan sai far d'avinen.
Lo premier jorn, domna, que us vi,
m'entret el cor vostr' amors si
qu'ins en un foc m'aves assis,
c'anc no mermet, pos fon empris:
focs d'amor es qu'art e destrenh
que vins ni aigua no l destenh.
Pos fon empris, anc non esteis,
de jorn en autre dobl' e creis.
E can me sui de vos lonhatz,
creis e dobla plus l'amistatz:
mas can se pot endevenir
qu'eu vos vei, domna, e us remir,
son aissi que mai res no m sen;
per que sai be qu'es falhimen
lo repropchiers c'om dire sol:
que olh no vezo, cors non dol. (ojos que no ven, corazón...)
Lo cors mi dol, domna, per ver,
can no us podon mei olh vezer.
Mas del vezer conselh non sai:
pero mos cors, que remas lai,
lo premier jorn que anc vos vi,
anc pois de vos no se parti;
no se parti de vos un torn,
ab vos sojorna noit e jorn,
ab vos estai on qu'eu esteia,
la noit e l jorn ab vos domneia.
Ges d'autr' afar pensar no m letz.
Enan m'esdeve mantas vetz,
can cuit entendre en autras res,
de vos ai messatje cortes:
mon cor, qu'es lai vostr' ostaliers,
me ven de vos sai messatgiers,
que m ditz e m remembr' e m retrai
vostre gen cors coindet e gai,
las vostras belas sauras cris,
e l vostre fron plus blanc que lis,
los vostres olhs vairs e rizens,
e l nas qu'es dreitz e be sezens,
la fassa fresca de colors,
blanca, vermelha plus que flors,
petita boca, belas dens,
plus claras qu'esmeratz argens,
menton e gola e peitrina
blanca com neus ni flors d'espina,
las vostras belas blancas mas,
als loncs detz granz, grailes e plas,
e la vostra bela faisso
on non a res de mespreizo,
los vostres gaps plazens e bos,
e l gen solatz e l franc respos,
e l bel semblan que m fetz al prim,
Can so m remembra l cors ni m ditz,
adoncs remanc si esbaitz,
no sai on vauc ni on me venc;
meravilh me car me sostenc,
que l cors me falh e la colors:
si m destrenh, domna, vostr' amors.
Tot jorn sofre esta batalha,
mas la noit trac peior trabalha;
car can me sui anatz jazer,
e cuit alcun repaus aver,
e il companho dormo trestuit
que nuls non fai noisa ni bruit,
adonc me torn e m volv e m vir,
pens e repens, e pois sospir.
Soven me levi en sezens,
apres me retorn en jazens,
e colgui me sobre l bras destre,
e pois me vire el senestre,
descobre me soptozamen,
pois me recobre belamen.
E can me sui pro trebalhatz,
eu get defor abdos mos bratz
e tenc la cher' e ls olhs enclis,
mas jointas, deves lo pais,
on eu sai, domna, que vos es, 
la raizo fas c'auzir podes:
Ai, bona domna benestans,
si veira ja est fis amans,
a son viven, lo jorn ni l ser
que, a celat o per lezer,
vostre gen cors coind' e prezan
entre mos bras remir, baizan
olhs e boca tan doussamen
que sol un bais fassa m de cen,
et eu pel joi blasmar me lais! -
Er ai trop dig, mas no posc mais,
s'una vetz sola ai parlat
so qu'el cor ai mil vetz pensat.
Er ai trop dig, non posc plus dir;
mos olhs clauzens, fas un sospir,
en sospiran vau endormitz.
Adoncs s'en vai mos esperitz
tot dreitamen, domna, vas vos
de cui vezer es cobeitos.
Tot enaissi com eu dezir,
la noit e l jorn, can m'o consir,
a son talan ab vos domneia,
embrass' e baiza e maneia.
Ab que dures aissi mos soms,
no volri' esser reis ni coms.
Mai volria jauzens dormir
que velhan deziran languir.
E Rodocesta ni Biblis,
Blancaflors ni Semiramis,
Tibes ni Leida ni Elena
ni Antigona ni Esmena
ni l bel' Yseus ab lo pel bloi
non agro la meitat de joi
ni d'alegrier ab lor amis,
com eu ab vos, so m'es avis.
Per la doussor fas un sospir,
e pois trebalh al resperir,
obre mos olhs soptozamen,
gart sai e lai tot belamen,
trobar vos cuit, domna, latz mei,
mas no vos trop ni no vos vei. (trop : trob : trobo)
Clauzi mos olhs, torni ma chera,
las mas jointas d'aital manera
si ja m poiria endormir.
Mas jes no i posc endevenir:
ans torn en eissa la batalha
d'amor que m'auci e m trebalha.
Domna, no us posc lo cente dir
de las penas ni del martir,
del pantais ni de la dolor
qu'eu trac, domna, per vostr' amor.
Totz vius per vos art e aflam,
mas per merce us, domna, reclam
que m perdones, s'eu falh ni pec.
Auiatz et entendetz est prec,
que anc formes el mon natura,
melhor que non posc dir ni sai,
plus bela que bels jorns de mai,
solelhs de mars, ombra d'estiu,
roza de mai, ploia d'abriu,
flors de beutat, miralhs d'amor,
claus de fin pretz, escrins d'onor,
mas de do, capdels de joven,
cims e razitz d'ensenhamen,
cambra de joi, locs de domnei,
domna, mas jointas, vos soplei:
pois vostre soi si leialmens
vensa us merces e chausimens
que m retenguas a servidor,
e prometes me vostr' amor.
De plus no us prec ni no s cove,
mas tot si' en vostra merce,
qu'aissi m lais Deus d'amor jausir.
Mais am de vos sol un desir
o l'esperanza o long esper
que de null' autra son jazer.
E pos de me vos fas ligansa,
prometetz me bona esperansa.
De la promessa aurai cofort
e bon respit tro qu'a la mort;
no volh dezesperatz languir.
Domna, no us aus de plus preiar,
mas Deus vos sal e Deus vos gar!
Si us plai, rendetz me ma salut:
pos amors m'a per vos vencut,
vensa us per mi tot eissamens
amors que totas cauzas vens,