Vie de Saint Trophime. Tostems aus dir c'on deu aver conselh (Bartsch)

Vie de Saint Trophime.

(Raynouard, éd. Ramón Guimerá Lorente.)

Tostems aus dir c'on deu aver conselh

dels ancians e c'on prenna espelh

en lors bels fatz e'n lur ditz eissament:

e car l'antic en lur comensament

pregavan Dieu, lo payre glorios,

tot enaysin lo devem pregar nos

que elh nos don complir nostre dechat

a sa onor e senes falsetat.

Tengut nos an enclaus aquest escrig

nostres clerges, tro c'on lur o a dig,

per pereza e per nesietat: 

mas aras l'an de novel revelat, 

car conoison que per lur gran pereza,

per lur delieg e per lur avareza

an perduda la renda que avien

en Alisquams, tant com ben lo servien; (v. campos Elíseos)

qu'ieu ay auzit que gran devosion

i avien totas gens per lo mon,

e ben de luen s'i fazien portar

sil que morien de sa otra la mar.

Con ayso sie, demandas o als viels,

els o diran plus gent que ieu e miels.

Pero comtan que plus aut de Layon,

encara mays plus aut que de Mascon,

venien mortz que avien elegit

e'n lur gaje layssavan establit

c'on los meses en un vayselh de fust,

mot fort sarat e que fosa ben just.

Cant eran mort, los metien sos parens,

pueys metien lo en lo Roze corent;

entro aval ad Arle deysendien,

car plus en sus decendre non podien,

per la vertut del sementeri sans,

que Dieu sagret, c'om apella Alisquams.

Encaras mais reconta, et es vers,

que de Tolzan e de tot Carcases

e de Franza e de tota Espanha,

foson en plan o foson en montanha,

tant com tenian los regnes de sa mar,

cant eran mort, s'i fazien portar.

E tutz avien tant gran devosion

los avesques e ls contes e l baron

que a penas alons jaser volian:

aytant gran fe al sementeri avian.

E si fazien totz los ricz embaymar (embalsamar)

et an cavalz vo an carris portar;

e li paures que aver non avien,

a lur parens prometre si fasien,

los salesan dedintre e defors: (los salaren de dins y de fora)

e cant fora ben saonat lo cors,

lo portesan en Arle soterar, (lo portaren a Arlés a enterrá : soterrar)

en Aliscamps, lo qual volc Dieus sagrar.

So es l'espelh qu'ieu desus dig avia: (l'espill)

el qual espelh totz fizels si deuria

mirar en so que fasien los antics.

Mais nos semblam los jovenetz mendics, 

car no siguem las pezadas dels viels

que dizien et o fasien mot miels (que dién y u féen mol milló)

que nos non fam, per que laysam estar (que natros no fem)

lo sante luoc que Dieus dignet sagrar.

Mas ges del tot non es nostre lo dans,

ans y an part selhs que rosins anblans

e bels cavals sojornatz e corens

tenon d'aquo que lur ufron las gens.

Per lur deport e per lur quavalquar

dezamparon lo servir de l'autar (desamparen lo serví del altá)

e non mostron tota la veritat

del sante luoc aysi com fon sagrat.

Molt o fan miels de la relegion:

sels que i son, dison en lur sermon

q'ils sont tutz sans e lo lur eysamens:

per que tiran ad els totas las gens,

que non sabon la vera sagrason

que Jezus fes al sementeri bon.

E per aquo quar tota gent non sap

la gran vertut que l sementeri cap,

ieu o diray a tot lo mont per ver:

sol de l'auzir es grans gauc e plaser.